Nakon usvajanja izmene Ustava Republike Srbije očekuje nas usklađivanje seta pravosudnih zakona sa novim odredbama Ustava koje se odnose na pravosuđe. Predstojeće izmena zakona su dobra prilika da se izmene zakoni i u pogledu drugih važnih pitanja. Od načina na koji se budu formulisala zakonska rešenja zavisi će i da li će se ostvariti i svrha Ustavne reforme u oblasti pravosuđa. U predstojećem periodu upoznaćemo javnost sa predlozima Foruma sudija Srbije koji se tiču položaja sudija: Obom prilikom želeli bi smo da upoznamo javnost sa predlozima koji se tiču materijalnog položaja sudija.

forum-sudija-head03.jpg

Materijalni položaj sudija i uslovi rada su, kako prema važećim domaćim propisima, tako i preporukama i međunarodnim konvencijama, garancija nezavisnosti sudstva kao grane vlasti. Stoga Forum sudija Srbije smatra da je poboljšanje materijalnog položaja i uslova rada sudija (pa i svih zaposlenih u pravosuđu) od krucijalnog značaja za ostvarivanje prava građana na pravično suđenje. Brojni međunarodni dokumenti govore o platama i naknadama sudija kroz pitanje njihove nezavisnosti, nepristrasnosti i integriteta. Sudije koje obavljaju sudijske funkcije u profesionalnom svojstvu imaju pravo na naknadu, čiji je nivo određen tako da ih štiti od pritisaka koji imaju za cilj da utiču na njihove odluke i uopšte na njihovo ponašanje u okviru njihove nadležnosti, čime se narušava njihova nezavisnost i nepristrasnost.

U tom smislu, smatramo da bi osnovnicu plate sudije trebalo staviti u odnos sa prosečnom zaradom, sa jedne strane, i sa prosečnom potrošačkom korpom, sa druge strane, uz preciziranje metodologije na osnovu koje će se tačno vršiti obračun. «Osnovica za obračun i isplatu plata sudije utvrđuje se Zakonom o budžetu, ali tako da taj iznos osnovice ne može biti niži od iznosa koji omogućava da plata sudije u prvoj platnoj grupi bude u visini dvostruke prosečne zarade u RS prema poslednjim poznatim statističkim mesečnim podacima

Takođe, potrebno je razmotriti i način na koji se povećavaju plate sudija. U ovom trenutku plate sudije se povećavaju samo prilikom napredovanja sudije u viče instance. Međutim, nemaju sve sudije interes da napreduju u sudove viših instanci, jer to često podrazumeva i promenu mesta rada u odnosu na mesto stanovanja, kao i promenu materije u kojoj postupaju. Različit je posao sudije koji sudi u prvom stepenu i sudije u veću drugostepenog suda, što ne odgovara svakome. Moglo bi se razmotriti, što kao rešenje postoji u jednom broju evropskih zemalja, da se sudijama povećava plata u zavisnosti od godina radnog staža (10, 20 i 30)

"Ukoliko sudija obavlja sudijsku funkciju duže od deset godina u sudu istog ranga i ostvaruje rezultate rada u domenu kvantiteta koji se mere kao izuzetno uspešni, prelazi u narednu platnu grupu po kojoj se računa njegova zarada. Ukoliko i narednih 10 godina ostvariju iste rezultate prelazi u narednu platnu grupu, a nakon proteka narednih 10 godina u sledeću platnu grupu."

Celovit predlog koji se odnosi na plate sudija možete pogledati na sledećem linku.

Drugo, veoma važno pitanje koje se tiče materijalnog položaja sudija je pitanje plata. Forum sudija Srbije je na stanovištu da sudija i nakon penzionisanja treba da ima prihode koji su u skladu sa dostojanstvom funkcije koju je vršio do penzionisanja. Sada je prosečna penzija sudije skoro upola manja od njegove plate, a samim tim manja za penzionisanog sudiju osnovnog suda i od prosečne zarade u RS koja u 2021. godini iznosi neto 64.639,00 dinara. Penzija sudiji ne omogućava da nakon penzionisanja živi u skladu sa dostojanstvom funkcije koju je obavljao, pogotovo zbog povećane potrebe za tuđom pomoći i lečenjem u tom periodu života.

Predlog Foruma sudija Srbije je da se Zakon o sudijama dopuni tako što će određivati visinu penziju sudije koji je te poslove obavljao minimum 20 godina u iznosu poslednje plate umanjeno za 1 euro.

Celovit predlog koji se odnosi na penzije sudija možete pogledati na sledećem linku.

IZDVAJAMO

SAOPŠTENJA

VESTI